Ilmihal Temizli Bölümü Cünüplük Kirlilik Durumlar

GUSÜL Gusül Ne Demektir? Gusül kelimesi, lügatte, yıkanmak,	(...) ages/smilies/smiliv.gif" border="0" alt="" title="," class="inlineimg" /> kurulanmak maksadıyla esaslı
mânasına gelir. Bu kelimenin dinî mânası ise, bütün bedenin, hiçbir	bir taharet için kullanılmaktadır. Avret mahalli hastalıklarının Batı toplumlarında bizimkinden
tarafında iğne ucu kadar kuru yer kalmayacak şekilde yıkanması demektir.	daha fazla görülmesi bu temizlik anlayışının bir hikmetidir. Taharetlenme mümkün oldukça
Gusüle, Türkçemizde boy abdesti de denir. Gusül	sol el ile ve bol suyla yapılmalı gerektiğinde sabun da
Ne Zaman Lâzımdır? Guslü gerektiren haller üçtür: 1 - Cünüplük	kullanılmalıdır. Taharetlenmenin su ile yapılması bez taş ve kâğıtla yapılmasından daha
hâlidir. Bu, iki sebebden ileri gelir: a. İster uyanık halde	sağlıklıdır. Kubâ halkı su ile taharetlendikleri için Tevbe sûresinin 108.
olsun, isterse uyku hâlinde olsun, herhangi bir temas veya cinsî	âyeti onlar hakkında nâzil olmuştur. Bu âyet ("Orada -maddî ve
münasebet olmaksızın, erkek ve kadından şehvetle meninin dışarı atılması. Meninin	manevî pisliklerden- temizlenmeyi seven kimseler vardır. Allah çok çok temizlenenleri
şehvetsiz boşalmasından dolayı cünüplük hâli meydana gelmez. Bu sebeble gusletmek	sever.") nazil olduğu vakit Resûlullah (sas) : "Ey Ensar cemaati!
de gerekmez. Sadece abdest bozulmuş olur. b. Cinsî münasebette bulunulması... Burada	Allah sizi temizlik hususunda övmektedir bu övgüye sebep olan temizliğiniz
meninin gelmesi (inzal) şart değildir. Cinsî münasebetin kendisi cünüplük sebebidir.	nasıldır?" diye sordular. Onlar da: "Biz namaz için abdest alırız
2 - Guslü farz kılan ikinci hal, kadınların hayız hâlidir.	cünüplükten ötürü yıkanırız ve su ile taharetleniriz." dediler. Peygamber (sas):
Kadınların hayız halleri son bulunca, gusletmeleri farz olur. 3 -	"Övgü işte bunun için! O halde buna devam edin!" buyurdular.
Gusletmeyi farz kılan üçüncü durum, yine kadınlara mahsus bir hâl	(İbn Mâce Tahâret-28). Hz. Âişe (r.anhâ) Peygamber (sas)'in hiçbir zaman su
olan nifas, yani doğumdan sonraki lohusalık hâlidir. Nifas hâlinden kurtulan	ile taharetlenmeden tuvaletten çıkmadığını bildirmiştir. İbn Ömer (ra) de: "Biz
bir kadına da gusletmek farz olur. Guslün Hikmetleri	de bu şekilde yaptık ve bunun bir şifa ve temizlik
ve Faydaları: Gusül, âkıl-bâliğ olan her Müslümana, kendisinde guslü gerektiren	vasıtası olduğunu gördük." demiştir. (İbn Mâace Tahâret-28) Adet loğusalık ve hamilelikte
bir hal meydana geldiği takdirde farzdır. Gusül temizliğinde, mânevî ve	temizlik Ergenlik döneminde oluşan değişiklikler sebebiyle genç kızlar ve kadınlar bu
uhrevî birçok faydalar yanısıra, pek çok maddî fayda ve güzellikler	konuda daha da özenli olmalı bu mahallin temizliğini önden arkaya
de bulunmaktadır. Bu sebeble İslâmiyet, gusle büyük ehemmiyet vermiştir. İnsan	doğru yapmalıdırlar ki idrar yolu enfeksiyorlarına yakalanmasınlar. Kadınların bu gibi temizliklerinde
bu vecibeyi yerine getirmekle, hem Allah'ın muhabbetini kendine celbetmekte ve	sabun yerine pH değeri nötr temizleyiciler kullanması tavsiye edilmelidir. Muayyen
rızasına nâil olmakta; hem de maddeten sıhhat ve âfiyet kazanmaktadır.	günlerinde söz konusu bölgenin kuru kalması ıslanan pedlerin sık sık
Gusül, aynı zamanda küçük günahlara da keffârettir. Peygamber Efendimiz, Enes	değiştirilerek mikrop üremesine fırsat vermemek gerekir. Sentetik iç çamaşır ve
bin Mâlik Hazretlerine hitâben: "Ey Enes! Guslederken mübalâğa et. Böylece	dar pantolonların giyilmesi de kadınlarda bu bölgede hastalık riskini artırmaktadır.
yıkanma mahallinden ayrılırken üzerinde günah ve hatâlardan arınmış olarak çıkarsın"	Bu dönemlerde her gün duş yapılmasında fayda vardır. Oturma banyosu
buyurmuşlardır. Hz. Enes de: "Yâ Resûlâllah, mübalâğa nasıl olur?" diye	ve küvet kullanılmamalıdır. Genç kızlara adet gördüklerinde kanamanın yayılmaması için emici
sorduklarında, şu cevabı almışlardır: "Saç diplerini ıslat ve deriyi de	özelliği olan pedler kullanmaları ergenliğin ilk döneminde öğretilmelidir. İç çamaşıra
pisliklerden arındır." Cünüplük, ibadetleri ifaya mâni, mânevî bir kirlilik hâli	yerleştirilecek sıhhî pedler en uygun koruyucudur. Bunlar günde en az
olduğu için, en başta mü'minin kendine ağır gelen, huzursuz kılan,	dört kez değiştirilmelidir. Kanamanın daha fazla olduğu ilk birkaç günde
ruhunu daraltan bir durumdur. Rivâyetlerde, yeryüzünün cünüp gezen insanlardan tiksinti	pedleri daha sık değiştirmek gerekebilir. Sıhhî pedlerin değiştirilmesinin ihmal edilmesinin
duyup onları Allah'a şikâyette bulunduğu zikredilmiştir. Cünüp insanların yanına rahmet	olumsuz sonuçlara yol açabileceği ergene öğretilmelidir. Bu hususlar kadınlar için
meleklerinin gelmeyeceği de yine rivâyetler arasındadır. Bu sebeble salâhat ve	de geçerlidir. Kanama az da olsa aynı pedi sekiz saatten
takvâ sahibi kimseler, kendilerinde cünüplük hâli meydana geldiğinde, bu halden	fazla kullanmamak gerekir. Derideki yağ ve ter bezlerinin aşırı çalışması
kurtulmak konusunda acele etmişler; geceyi cünüp olarak geçirmekten şiddetle kaçınmışlardır	ayrıca üreme yolunda artmış salgılar sebebiyle gebeler her gün yıkanabilir.
(*). Bu, işin takvâ yönüdür. Bütün bunlar, cünüp olan bir	Yıkanma duş şeklinde olmalıdır. Hamilelikte duş almak banyo teknesine su
insanın, uğursuz ve maddeten pis ve necis olduğu mânasına gelmez.	doldurarak yıkanmaktan daha güvenlidir. Su ılık olmalıdır. Hamama gitmek hamileler
Cünüp kimse ile görüşülüp konuşulmayacağı söylenemez. Dikkat edilmesi gereken husus;	için tehlikeli olabilir. (...) hirlerde yaşayan çocukların bir çok
namaz vaktini geçirmeden yıkanmaktır. İnsan, namaz vaktini geçirmemek şartıyle, yıkanmayı	enfeksiyonla hayatlarının erken döneminde karşılaştığını ve yüksek sıradışı bir astım
te'hir edebilir ve bu halde iken cünüp kimseye yapması harâm	riskinin olmadığını belirtiyor. D. Strachan'a göre insanlar üzerinde yapılan çalışmalar
olan işlerin dışında kalan herşey'i yapabilir. Bu da, işin fetvâ	göstermiştir ki hayatın belli döneminde geçirilen enfeksiyonlar aslında ileride karşılaşılabilinecek
yönüdür. Ebû Hüreyre, bir gün yolda, cünüp iken, Resûlüllah Efendimize rastlamış,	alerjik hassasiyeti engelliyor. Geçtiğimiz birkaç yılda immünologlar Th (T lenfosit)
fakat bu cünüp hâliyle O'nun yanında bulunmaktan sıkılarak savuşup gitmiş,	denen savunma hücrelerini keşfettiler. Müdafaa sistemi düzgün bir biçimde çalıştığı
yıkanıp geri dönmüştü. Resûl-i Ekrem, kendisine nereye kaybolduğunu sorunca da	zaman Th1 (T yardımcı hücre1) hücreleri sitokin denen haberci kuryeleri
durumu olduğu gibi anlatmış idi. Resûlüllah Efendimiz bunun üzerine Ebû	göndererek enfekte olmuş hücreleri bakteri veya virüsleri yokederler. Th2 (T
Hüreyre'ye şu cevabı vermişlerdi: "Sübhânallah, mü'min hiç necis (pis) olur	yardımcı hücre2) hücreleri sitokinleri tamamen farklı operasyonlar için kullanır. Savunma
mu?" Bu hadîsten anlaşıldığına göre, cünüp olan bir mü'min, kimse	sistemi güç dengesindeki duruma bağlı olarak iki farklı hücresel ajandan
ile görüşüp konuşamıyacağı bir pislik ve uğursuzluk içine düşmüş değildir.	birini seçer (Thl veya Th2). Bu iki farklı hücresel ajandan
Şu halde, yeryüzünün tiksinip, rahmet meleklerinin kendisinden kaçtığı insanlar, cünüplüğü	hangisinin daha baskın duruma geçeceği ise; çocukluğumuzda hattâ bebekliğimizin ilk
hafife alan ve cünüp gezmeyi âdet hâline getiren kimseler olmaktadır.	birkaç ayında ne kadar bakteri ve virüsle karşılaşacağımıza bağlıdır. Bebekler
Dinî açıdan bu derece kıymet ve ehemmiyet taşıyan guslün biraz	son derece merhametli bir çevrede dünyaya gözlerini açar. Th hücrelerinin
da maddî ve tıbbî yönü üzerinde duralım: Guslün insan sağlığına	çoğu tecrübesizdir şimdi immünologlar bebeklerin ilk aylarında karşı karşıya kaldıkları
yaptığı müsbet te'sir şu şekilde îzah edilmektedir: Cinsî boşalma olayı,	enfekte edici elemanlara karşı Th hücrelerinin Thl'e doğru mu yoksa
insandaki bütün sinir sistemini seferber eden ve bütün organizmayı sarsan	Th2'ye doğru mu olgunlaştığı konusunda araştırma yapıyorlar. Sonuçlara göre tecrübesiz
fizyolojik bir hâdisedir. Bu olay esnasında vücutta büyük bir hücre	Th hücreleri vücut virüs ve bakteri atağı altında iken müdafaa
yıkımı meydana gelir. Bu esnada solunum ve dolaşım cihazları bu	sistemi IL12 (interleukin12 savunma sistemi ve kemik iliği hücreleri üzerine
olaya bütün güçleriyle katıldıklarından, solunum adedi artar. Kan dolaşımı hızlanır.	etkili protein yapısında bir tür aracı molekül) ve birtakım kimyasallar
Hattâ bu esnada sarfedilen kuvvet, bin beş yüz metre koşmaya	etkisiyle Thl hücrelerine çevrilir. Bebeklerde de bakteri ve virüs atağı
eşittir. Yahut başka bir benzetme ile, yedi katlı bir apartmanın	oldukça fazla olduğundan dengenin Thl yönüne kaymasını sağlar. Günümüzde hijyen
en üst katına koşarak çıkmak kadar yorucudur. Bu hâdise vuku	hipoaaaini savunanlar aşırı temiz (ultraclean) bir yaşamın savunma sistemine zarar
bulduktan sonra, uzviyet müdhiş bir yorgunluk ve ezici bir bitkinlik	verebileceği konusunda mümkün mekanizmayı ortaya çıkarmaya çalışıyorlar. Bir sonraki hedefleri
hisseder. Ağır bir yük taşımış gibi olur. İşte büyük bir	ise nasıl bir hijyenin bizim için zararlı olduğunu tam olarak
hücre yıkımına uğrayan ve büyük bir sarsıntı geçiren insan vücudu,	ortaya çıkarmak. Çocukluk enfeksiyonları sadece hikâyenin bir kısmı; sorumluluğun diğer
yıkanmak sayesinde derhal bir rehavet ve gevşeme ile sükûnete kavuşur.	yarısı da insan vücudunda yaşayan ve değişken olan mikroplar. London
Vücuda yeni bir zindelik ve canlılık gelir. İşte bu sebeble	College Üniversitesi'nde bakteriyolog olan John Stanford Hook; kirliliğin çok özel
gusül, insan için mükemmel bir temizlik, maddeten ve mânen dinlenme	bakteri içeriğinin olduğunu ve bunların da aramızdaki pasaklıları; astım saman
ve huzur bahşeden bir yıkanmadır. Gusletmesi Farz	nezlesi ve diğer alerjilere karşı koruduğunu söylemişti. Mycobakteriler toprakta göletlerde
Olanlara Haram Olan Şeyler Nelerdir? Cünüp olan kadın ve erkeğe	ve akarsularda bulunur ama vücudumuzda bulunmaz. Böylece değişken çevremizde onlarla
veyahut hayız ve nifas hâlindeki kadınlara yapmaları harâm olan dinî	sürekli münasebet hâlindeyiz. Gelişmekte olan ülkelerin su kaynaklarında litre başına
vazifeler şunlardır: 1 - Namaz kılmak. Cünüp olan kimse, oruç	bir milyardan fazla mycobakteri olabilmektedir. Batı'da bu oran suların klorlanması
tutmakla beraber, hayız ve nifas hâlindeki kadın, oruç da tutamaz.	ile önemsiz seviyelere düşmektedir. Mycobakteriler savunma sisteminin fonksiyonlarını dramatik bir
2 - Kur'an okumak. Ezberden veya Mushaf'a bakarak bir âyet	şekilde değişikliğe uğratabilirler. Batı'da insanlar çok az vakitlerini dış ortamda
dahi olsa Kur'an okumak (tilâvet) haramdır. Ancak Kur'an'daki dua ve	harcıyor ve çok az kirle haşırneşir oluyorlar ve bu da
sena âyetlerini tilâvet kasdı olmaksızın dua ve sena niyyetiyle ezberden	onların mycobakterilerle karşılaşma ihtimalini oldukça azaltıyor. Mycobakterilerle daha az karşılaşılması
okumak câiz görülmüştür. Meselâ, cünüp bir kimsenin dua ve sena	belki de bu yüksek astım nispetlerini açıklayabilir. Çünkü iç kesimde
âyetlerini ihtiva eden Fâtiha sûresini tilâvet kasdıyla okuması haramdır. Dua	yaşayan insanların evlerinde bahçesi olanlar oldukça azdır. Günümüzde insanlar yaşadıkları
ve sena niyyetiyle okuması ise câiz olur. * Kelime-i şehadet	ortamı tamamen dış çevreden soyutlamaya ve aşırı hijyen metotları uygulamaya
getirmek, tesbih ve tekbir kelimelerini söylemek de câizdir. 3 -	başlamışlardır. Fakat müdafaa sistemimiz bu soyutlanan dış çevreye ihtiyaç duymaktadır.
Kur'an okumak caiz olmadığı gibi Kur'an-ı Kerîm'e el sürmek de	"Günlük hayatımızda yeterince bakteri ve virüsle karşılaşmazsak onları aşılarla vücudumuza
caiz değildir. İsterse el sürülen bir âyet olsun, isterse yarım	almak zorunda kalabiliriz." Hijyen kısmen hayatımızı korusa da bizi bazı
âyet. Ancak Kur'ân-ı Kerîm bir mahfaza içinde olduğu takdirde el	şeylerden mahrum bırakır ve bize hastahane masrafı çıkarabilir. Çünkü bugün
sürmek caiz olur. 4 - Kâbe-i Muazzama'yı tavâf etmek. 5	bilinmektedir ki aşırı hijyen bazı otoimmün hastalıklara ve alerjilere yol
- Zaruret olmaksızın câmi-i şerîfin içine girmek veya camiin içinden	açabilmektedir. Ve kısmen çamurlu suların ekonomik değeri pek yoktur ama
geçmek. 6 - Üzerinde âyet-i kerime yazılı herhangi altın ve	müdafaa sistemine egzersiz yapma imkânı verir. Yapılan iki yeni çalışmaya
gümüş parayı ve kolyeyi veyahut levhayı elle tutmak da haramdır.	göre savunma sisteminin yeniden eğitilerek astımı ve belki de diğer
Gusletmeleri Farz Olanlara Mekruh Olan Şeyler: 1	alerjileri engelleyebilecek aşılar geliştirilebilir. Oxford Üniversitesi'nden Julian Hopkins adlı araştırmacı
- Dinî kitablardan herhangi birini el ile tutup okumak. 2	astımlı ve saman nezlesi olan 40 kişi üzerinde "Mycobacterium vaccae"
- Elini, ağzını yıkamadan yiyip içmek. Guslü	aşısını test etmekte böylece bu hastalıklara bir çare bulunacağını ummaktadır.
Gerektiren Haller ile İlgili Bâzı Mes'eleler: * Şiddetle yerinden kopan	Eğer hijyen hipoaaaini savunanlar haklı ise bir çok yeni aşı
ve şehvetle dışarı boşalan meniden dolayı, gusül lâzım gelir. Şehvetle	geliştirmek ve var olan aşıları da yeniden gözden geçirmek gerekmektedir.
yerinden ayrılıp, şehvet dindikten sonra dışarı akan meniden dolayı ise,	Hijyen takıntısı olan Batı toplumları mikroplara karşı kin ve endişe
İmam-ı A'zam ve İmam-ı Muhammed'e göre yine gusül lâzım gelirse	dolu fikirlerini yeniden düşünmek zorunda kalacaklardır
de, Ebû Yûsuf'a göre, gusül gerekmez. Bu kavle göre, şehvetle
yerinden ayrılan meninin, o anda dışarı boşalması önlenir ve şehvet
dindikten sonra dışarı akmasına yol verilirse; bu durum guslü gerektirmez.
Ebû Yûsuf'un bu görüşünde, misafirlikte veya kış mevsiminde böyle bir
durumla karşılaşanlar için, büyük kolaylık vardır. * Gusül için, cinsî
birleşme sırasında, erkeğin tenasül uzvu (penis) ile kadının tenasül uzvunun
(vagina) tam birleşmesi gerekmez. Penisin sadece uç kısmının vaginaya girmesi
ile, meni aksın akmasın gusül lâzım gelir. Yalnız kadın ile
erkeğin bülûğa ermiş olmaları da şarttır. Sadece biri bülûğ çağında
ise; gusül, bülûğ çağında olana gerekir, diğerine gerekmez. * Erkeğin
tenasül uzvunu bez gibi bir şeye sararak cinsî birleşmede bulunması
hâlinde, ancak bu birleşmeden tarafların lezzet almaları durumunda gusül gerekir.
Lezzet alınmazsa, gusül gerekmez. Fakat lezzet alınmasa da, ihtiyaten yıkanılması
takvâya uygun görülmüştür. * Ön ve arka yoldan birine parmağını
sokmak, guslü gerektirmez. * Birini el ile tutmak, okşamak veya
bakmak neticesinde meni gelirse, gusül gerekir. Bu durum, erkek için
de kadın için de böyledir. * Uykudan kalkan kimse, yatak
çarşafında veya iç çamaşırında veya butlarında bir yaşlık görse, duruma
bakılır: Eğer rü'yada ihtilâm olduğunu hatırlıyorsa, gusletmesi gerekir. Fakat ihtilâm
olduğunu hatırlamıyorsa, Ebû Yûsuf'a göre gusletmesi gerekmez. Çünkü, o yaşlık
mezi de olabilir. Kaldı ki, meni bile olsa, şehvetle geldiği
bilinmemektedir. İmam-ı A'zam ve İmam-ı Muhammed ise, o yaşlığın meni
olmayıp, mezi olduğu kesin bilinmesi halinde guslü gerekli görmezler. Fakat
meni veya mezi olduğunda tereddüt edilse veya meni olduğu zannı
hâsıl olsa, ihtiyaten gusül gerekir, derler. * Rü'yada ihtilâm olduğu
halde, dışarı meni akmamışsa gusül gerekmez. * Bir kadından, yıkandıktan
sonra, kocasının menisi akacak olsa, tekrar yıkanması gerekmez. * Dövülme,
ağır bir şey kaldırma gibi sebeblerden dolayı şehvetsiz olarak gelen
meni guslü icab ettirmez. İmam-ı Şâfiî ise, bu halde de
guslü gerekli görür. * Gayr-i müslimin biri, cünüp veya hayız
veya nifaslı halde iken İslâm'a gelse, kendisine gusül etmek farz
olur. Fakat bu haller kendisinde yokken İslâm'a girmesi
Guslün Sahih Olmasının Şartları Nelerdir? Guslün sahih olabilmesi için,
kadınlarda hayız ve nifas kanının tamamen durmasını; erkeklerde ise, kendilerinden
gelen meninin arkasının kesilmesini beklemek şarttır. Erkeğin, kendinden gelen meninin
kesilmesini te'min için inzalden, yani, meninin akmasından sonra, ya uyuması
veya bir müddet yürüyüp gezinmesi veyahut da birkaç damla da
olsa idrar çıkarması gerekir. Bu hususlardan birine riayet ederek gusleden
kimseden, yıkandıktan sonra meni gelse bile, bu meni guslü bozmaz.
Yeniden yıkanmayı gerektirmez. Fakat bu hususlara riayet edilmeden hemen yıkanılır
yıkandıktan sonra da meni gelirse, guslü sahih değildir. Tekrar yıkanmak
gerekir. Guslün sıhhatinin ikinci şartı da; bedende iğne ucu kadar
bile, kuru hiçbir yerin kalmamasına dikkat etmektir. Vücutta yıkanmamış bir
yer kalırsa, o gusül de sahih olmaz. Guslün
Rükünleri, Yani Farzları Nelerdir? Guslün farzları üçtür: 1 - Bir
kere ağza dolu dolu su vermek, 2 - Bir kere
burna sertçe su çekmek, 3 - Bir kere de bütün
vücudu yıkayıp, temizlemek. Ağzı, burnu ve bütün bedeni en az
bir kere yıkamak farzdır. Bu yıkamayı üç'e çıkaran kimse ise,
farzı yerine getirmekle beraber, sünnet sevabını da kazanır. Guslün farzlarını îfa
ederken bilhassa şu hususlara dikkat etmelidir: * Ağza bolca su
alarak, ağzın içini iyice ıslatmalı, dişler arasında, suyun dişlere temasını
önleyecek yemek artıkları varsa, onları temizlemelidir. * Burna ise sertçe
su çekerek, burun içinde kuru yer kalmamasına ihtimam göstermeli; kurumuş
sümük artıkları varsa, onları el ile temizleyerek veya sümkürerek gidermelidir.
Yalnız oruçlu iken burna su çekmekte dikkatli olup, boğaza su
kaçırmamaya çalışmalıdır. * Vücutta iğne ucu kadar bile olsa, hiçbir
kuru yerin kalmamasına, suyun bedenin her tarafına ulaştırılmasına itina gösterilmelidir.
Bu sebeble, bedende suyun deriye ulaşmasını önleyici hamur, mum, yağlı
boya, oje, v.s. gibi maddeler varsa, yıkanmadan önce bunların temizlenmesi
şarttır. Tırnak kirleri, pire ve sinek pislikleri, kına, mürekkep gibi
suyun cilde ulaşmasına engel teşkil etmeyen boyalar, gusle mâni değildir.
* Kapanmamış olan küpe deliklerinin de içinin yıkanması gerekir. Kulakta
küpe takılı ise, onları ileri geri oynatmakla bu te'min edilir.
* Göbek çukurunun içi de yıkanmalıdır. * Kadınlarda, uzun veya
örgülü saçların bütünü ıslanması gerekmez. Buna binaen, kadın, gusül için
saçının örgüsünü açmak mecburiyetinde değildir. Şart olan, saçın diplerine suyun
ulaştırılmasıdır. Saçlarda kuru yer kalsa bile, saç dipleri ıslandıktan sonra
gusül sahih olur. Erkeklerde durum böyle değildir. Çok uzun veya
örgülü de olsa, erkeklerin, saçlarının tamamını yıkayıp ıslatmaları gerekir. Çünkü,
saç, erkekler için ziynet değildir. Erkeğin saç uzatmasında bir maslahat
yoktur. * Sakal, sık ve gür bile olsa, suyu cilde
mutlaka ulaştırmalıdır. Halbuki, abdestte sık olan sakalın diplerini yıkamak mecburiyeti
yoktur; sadece sakalın ıslatılması kâfi gelir. * Kaş ve bıyıkların
durumu da aynıdır. Kıllar ile birlikte derinin de yıkanması gerekir.
Mâlikîler ve Şâfiîler, ağzın ve burnun içini, bedenin zâhirine (dışına)
dahil saymazlar, birer iç organ olarak kabûl ederler. Bu sebeble,
bunları gusülde ve abdestte yıkamak onlara göre farz değil, sünnettir.
Hanbelîler ise, ağızı ve burnun içini yüzün bir parçası kabûl
ederler. Abdestte de, gusülde de yıkanması bunlara göre farzdır.

nukro