Beden Temizliği Hakkında Dini Bilgi

Beden Temizliği İyi ve güzel olanı ifade eden "temizlik"	(...) satılık toplama bilgisayar ram=1024 ekran kartı=512 harddisk=160 işlemci=pentium 4 2.80 işlemci
kelimesi beden ile ilgili olarak kullanıldığında çeşitli kirlerden uzaklaşmayı ve	hızı (...) Kerbela muaviye hicretin 95. yılında oğlu yezid’i
paklığı ifade eder. İnsan elinin karışmadığı tabiatın ortak özelliği temiz olmasıdır.	kendisinden sonra halife olarak tayin etmeye karar verdi. hüseyin bin
Kara deliklerden temizlikçi mikroorganizmalara kadar çeşitli mekânizmalarla en güzel şekilde	ali yezid’e biat etmeyen şahıslardandı muaviye hicretin 60. yılında öldüğünde
yerine getirilen görevlerden biri temizliktir. Bu da gösteriyor ki fıtrî	oğlu yezid hilafet makamına oturdu halk da ona biat etti.
prensiplerin başında temizlik gelir. Ölen hemcinsini toprağa gömen kargadan gözü	sonra yezid medine’nin hakimine şöyle bir mektup yazdı: “halkı çağırarak
temizleyen kapaklardan yeri süpüren rüzgâr ve tozunu yatıştıran yağmurdan temizlik	onlardan biat al. ilk önce kureyiş’in büyüklerinden başla; onların ilki
dersi alınabilir. İnsan da yaratılış itibariyle temizdir. İnsanlar arasında temizliğe	de hüseyin bin ali olsun.” medine’nin hakimi imam hüseyin’den biat
atfedilen değer dikkat çekicidir. Semavî dinlerin beden temizliği ve su	almak isteyince imam hüseyin (a.s) cevabında şöyle buyurdular: “biz nübüvvet
temizliğine verdiği ehemmiyet büyüktür. İnsanlığın henüz temizliğin ne olduğunu tam olarak	ehl-i beyt’i ve risalet madeniyiz. yezid ise fasık şarap içen
bilmediği bir dönemde İslamiyet'in maddî ve manevî temizliği esas alan	ve adam öldüren birisidir. benim gibi birisi onun gibi bir
inanç sistemi; yüzlerce yıldan beri insanlığın hâlâ ulaşmaya çalıştığı temizlik	kimseye biat etmez...” imam hüseyin (a.s) medine’nin ortamını karışık görünce o
ufuklarına ışık tutmuş ve tutmaktadır. Aşağıdaki âyetler buna güzel bir	şehirde kalmayı câiz bilmeyip hicretin 60. yılı recep ayının sonuna
misaldir: "... Allah çok temizlenenleri sever." (Tevbe 108). "Şüphesiz Allah tevbe edenleri	iki gün kala; pazar günü ailesi ve dostlarıyla birlikte mekke’ye
de sever temizlenenleri de sever." (Bakara 222). "Elbiseni tertemiz tut. Kötü	doğru hareket etti. kufe halkı muaviye’nin ölümünü ve imam hüseyin
şeyleri terket.." (Müddesir 4-5). İnsanlığın numunesi olan Zât'ın temizliğini hadislerine de	(a.s)’ın yezid’e biat etmekten kaçındığını öğrendiklerinde pek çok mektuplar yazıp
yansımış buluruz: "Tuhûr yani maddî temizlik ve tövbe imanın yarısıdır."	imzalayarak imam hüseyin’i kufe’ye davet ettiler. kufe halkı imam hüseyin
(Müslim Tahare-1) Peygamberimiz (sas)'in daha nice ibadete ve beşerî hale	(a.s)’a biat ettiler. kufe’de yaşanan olayların haberi yezid’e ulaşınca yezid
ait temizlikle ilgili beyanları vardır. Ferdî temizliğin içtimaî önemi İnsanlar temizliğe riayet	ilk etapta kufe’nin hakimi olan numan bin beşiri azledip ubeydullah
etseler de etmeseler de karşılarındaki kişilerden temiz tutum ve davranışlar	bin ziyad’ı onun yerine atadı ve muslim bin akil’i yakalatıp
bekler. Temiz olma ve temiz görünme; toplum içinde emniyet saygınlık	öldürülmesini emretti. ubeydullah imam hüseyin (a.s)’ın kufe’ye geldiğini öğrenince imam’ın ordusunu
itibar vesilesidir. Toplum içine maddî temizliğe riayet etmeden çıkan kişilere	gözetimi altında tutmak için hür bin yezid-i riyahi’nin komutasında bir
Efendimiz (sas)'in ikâzı güzel bir örnektir. Efendimiz (sas): "Sizden biri	orduyu “kadisiyye” bölgesine gönderdi. hür bin yezid “şeraf” denilen bir
bana gökten haber soruyor halbuki tırnakları uzamış pislik ve yemek	bölgede imam hüseyin (a.s)’la karşılaştı aralarında bazı konuşmalar geçti. imam
kırıntıları dolmuştur." ve "... Benim yanıma dişleriniz sararmış ve ağzınız	(a.s) iki hurcun (heybe) dolusu olan kufe’lilerin mektuplarını hür bin
kokar vaziyette gelmeyiniz." (C. Sagîr 2/72) beyanlarıyla ferdî temizliğin içtimaî	yezid’e gösterdi ve onların kendisini davet ettiklerini söyledi. sonra kendi
yönüne dikkat çekmiştir. Nasıl bir beden temizliği Beden temizliği vücudumuza ait	yoluna devam etti... hicretin 61. yılı muharrem ayının ikinci günü
bazı kısımların temizlik ve bakımı ile elbise çorap ve ayakkabıların	“neyneva” bölgesine vardılar. bu bölgede oldukları vakit ibn-i ziyad’ın elçisi
temizliğini içine alır. Temizliği önem arz eden vücut kısımları şunlardır:	hür bin yezid’e bir mektup getirdi. hür bin yezid ibn-i
eller ayaklar tırnaklar ağız ve dişler gözler burun ve kulaklar	ziyad’ın emri doğrultusunda imam hüseyin (a.s)’ın kafilesini “kerbela” denilen bölgede
saç-sakal ve avret bölgeleri... Genel vücut temizliği Vücut temizliği derinin kir ve	durdurdu. ertesi gün ubeydullah bin ziyad’ın elçisi olan ömer bin
salgılardan arındırılması için sabun ve 37-38 oC sıcaklıktaki suyla yıkanmasıdır.	sa’d da dört bin savaşçıyla kerbela’ya geldi. şunu hatırlatmak gerekir
Her gün değilse iki günde bir en geç haftada bir	ki hür bin yezid imam hüseyin’nin şahadetinden önce kendi yaptığından
defa yıkanmalıdır. Peygamber (sas)'in hiç olmazsa haftada bir kere vücudun	pişman olup tövbe etti ve imam (a.s)’ı savunmak üzere şahadete
tamamen yıkanmasını ve her türlü kir pis kokudan arındırılmasını tavsiye	erişti. ömer bin sa’d aşura gününe üç gün kala imam hüseyin
ettiği bilinmektedir. Su ile temasın vücudun elektrik yükünü dengelediği ılık/sıcak suyla	(a.s)’ın kafilesinin suya ulaşmaması için beş yüz süvariyi fırat nehrini
yıkanmanın asabî ağrıları azaltıp giderdiği çeşitli romatizmal hastalıklara iyi geldiği	korumaları için görevlendirdi. tasua akşamı düşman tarafından savaşın başlaması için
günlük gerginlikleri azalttığı ferahlık ve zindelik verdiği kan dolaşımını uyardığı	saldırı emri verildi. imam hüseyin (a.s) düşmanın hareketini görünce kardeşi
cild sağlığına iyi geldiği bilinmektedir. Bu faydaların bir kısmı soğuk	abbas bin ali’ye şöyle buyurdu: “kardeşim -canım sana feda olsun- atına
duş/banyo ile de temin edilebilmektedir. Soğuk duş alamayanların hiç olmazsa	bin de onlara doğru git ve onlara; sizin amacınız ne
ılık-sıcak duştan sonra el kol yüz ayak ve bacaklarını soğuk	ne yapmak istiyorsunuz? diye sor.” imam hüseyin (a.s)’ın kardeşi hz. abbas
suya tutmaları faydalı olur. Aşırı sıcak su ile temas ve	onlarla görüşüp konuştu. sonuçta saldırıyı yarına ertelemeyi kabul ettiler. nihayet
aşırı keselenme cild sağlığını bozar. Temizlenmede herkesin kullandığı havuzlardan uzak durulmalı	aşura günü geldi ... ömer bin sa’d otuz bin savaşçıyla
tedavi maksatlı olanlar dışında durgun su ve küvette yıkanmamalıdır. Uzakdoğu	saldırıyı başlattı. imam hüseyin (a.s)’ın ashabının hepsi şehit olunca sıra
ve Batı'da küvet ve fıçı gibi durgun suda yıkanma alışkanlığı	imam (a.s)’ın kendi ailesine geldi. çünkü imamın ashabı biz yaşadıkçasizin
yaygındır. Temizlik ve sağlık için uygun olanı duş tarzındaki yıkanmadır.	ailenizin savaş meydanına gitmesini kabullenemeyiz diye imamın ailesinin meydana gitmesini
Dinimizin mühim bir emri olan boy abdesti (gusül) genel vücut	engellemişlerdi. onlardan savaş meydanına ilk ayak basan imamın aziz oğlu
temizliğinin çok önemli bir boyutudur. El ve yüz temizliği Dış ortamla teması	ali ekber oldu. ondan sonra imam ali (a.s)nin imam hasan
ve çok kullanılması sebebiyle el temizliği önemlidir. Yemekten önce ve	(a.s)ın cafer-i tayyarın ve akil’in evlatları savaş meydanına çıktılar ve
sonra uyandıktan sonra gıda işleriyle uğraşırken yemek hazırlarken hayvanlara dokunduktan	şehit oldular. fatıma’nın kızı zeynep imam’a taraf yaklaştı... bu esnada
sonra bebek ve hasta bakımından önce ve sonra eller yıkanmalıdır. Yüzün	ömer bin sa’d da imam’ın yanına yaklaşmıştı zeynep ibn-i sa’d’a
yıkanması; baş ağrılarının azalmasına zindeliğe sağlıklı ve güzel görünüme baş	hitaben şöyle dedi: “ebu abdullah (imam’ın künyesi) öldürülüyorken sen seyrediyor
bölgesinde kan dolaşımının düzenlenmesine katkıda bulunur. Dışa açık bir uzuv	musun?!” ...ömer bin sa’d’ın göz yaşlarının yüzüne ve sakalına aktığını
olması hasebiyle de kirlerden arındırılması tıbbî faydalar sağlar. Yüzle birlikte	ve zeynep’ten yüz çevirdi... nihayet imam hüseyin (a.s) da feci
boynun yıkanması beyni besleyen damarların uyarılması sebebiyle son derece faydalıdır. Ayak	bir şekilde şehit edildi.
temizliği Ayak sağlığı için temizlik kurallarının uygulanması önem taşır. Ayakların her
gün yıkanması ve yıkandıktan sonra özellikle parmak aralarının iyice kurulanması
gerekir. Aksi halde nemli ortam mantar enfeksiyonlarının gelişmesine sebep olur.
Ayak tırnakları düzenli aralıklarla kesilmelidir. Parmak aralarının kuru kalabilmesi için
ayakkabı sıkmamalı çoraplar nem emici olmalıdır. Ayakkabının temizliği de çok
önemlidir. Ayakları terleme eğiliminde olanların ter ve kirleri ayakkabıya siner;
ayak ve çorap temizlense bile ayakkabı giyilince hemen ayak kirlenir.
Bundan dolayı ayak temizliği çorap ve ayakkabı temizliği ile desteklenmelidir. Tırnak
temizliği El ve ayak temizliğinin tamamlayıcısı tırnak temizliğidir. Tırnaklar düzenli aralıklarla
kısa ve yuvarlak şekilde kesilmelidir. Ancak tırnak batmasını önlemek için
ayak tırnaklarının düz kesilmesi tavsiye edilir. Tırnakların muhtemel birer mikrop yuvası
olabileceği akıldan çıkarılmamalıdır. Peygamberimiz (sas)'in bu hadisi şu hususa dikkat
çekmektedir: "Ey Ali uzayan tırnaklarını kes! Zira zararlı şeyler uzayan
tırnaklar içinde barınır." (Deylemî) bu hadisteki kastedilen zararlıların en azından
bir kısmının mikrop olduğu bugün bilinmektedir. Pis tırnaklı bir elin;
ağız burun göz ve temas edebileceği vücut kısımları düşünülürse nasıl
bir tehlike taşıdığı kolayca anlaşılabilir. Tırnak kesme aralığı genellikle bir hafta
olarak tavsiye edilir. Ağız ve diş temizliği Maalesef ülkemizde; yirmi yaşına
gelen her yüz kişiden 89'unun dişleri çürük okul çocuklarının %
67'si diş fırçası kullanmamakta ve yılda her 4 kişiye sadece
bir diş fırçası düşmektedir. Ağız ve diş sağlığının devam ettirilmesinde hastalıklardan
korunmada en kolay ve ucuz metot diş fırçalamadır. Dişler yemeklerden
hemen sonra değil; ağzın asiditesinin normale dönmesi beklenerek (yemeklerden 15
saat sonra) fırçalanmalı ve çok az diş macunu kullanılmalıdır. Kullanılan
fırçanın kılları bozulacağından üç ayda bir değiştirilmelidir. Fırçalama genellikle diş
etinden dişe doğru olmalıdır. Dişlerde çürük olmasa bile altı ayda bir
dişlerin muayene ettirilmesi uygun olur. Şekerli ve karbonhidratlı besinlerin yenmesinden
sonra ağzın su ile çalkalanması veya biraz su içilmesi diş
çürüklerinin oluşumunu azaltır. Efendimiz (sas)'in ağız ve diş sağlığı konusundaki hassasiyeti
dikkat çekicidir. Efendimiz farz ve nafile namazlar dikkate alındığında günde
beş-on defa misvak kullanmayı tavsiye etmektedir. Kendileri farz namazlardan başka
kuşluk namazı kılar ve her namazdan evvel namaza durmadan ve
abdest alırken mutlaka misvak kullanırdı.Efendimiz: "Eğer ümmetime zorluk vereceğinden çekinmeseydim
her namazın başında onlara misvak kullanmalarını emrederdim." (Buharî Cum'a-8; Müslim
Taharet-42) "Misvak kullanın çünkü misvak ağzı temizler." (Buharî Savm-27) buyurmaktadır. Göz
burun ve kulak temizliği Gözlerin yıkanması göz damarlarına kuvvet verir göz
iltihaplarına meyli kırar göz pınarlarında biriken kirleri temizler göze kadar
bulaşmış mikropları uzaklaştırır görme keskinliğini artırır. Özellikle yorgun gözlerin soğuk
su ile yıkanması dinlendiricidir. Burun içini temizleme havanın akciğerlere daha temiz
gönderilmesine katkı yapar. Ayrıca nefes almayı kolaylaştırır sinüslerin açılarak rahat
boşalmasını sağlar. Hava ısıtıcı sistemin uyarılarak daha düzenli ve tesirli
çalışmasına yardım eder. Kulak kepçesinin temizliğinde de benzeri mülâhazalar söz
konusudur. Lakît İbn Sabira (ra) Peygamber (sas)'e: "Ey Allah'ın Resülü
bana abdesti anlat." deyince Nebî (sas): "Abdesti tam/güzel al parmakların
arasını hilâlle oruçlu değilsen burnuna suyu iyice çek." buyurmuştur. (Ebu
Dâvud Tahâret-55). Abdest ve temizlik Yukarıda kısaca temas edilen el-yüz ağız-burun göz
kulak boyun ayak temizliğine ek olarak ön kolu da ilâve
eden ve gün içinde tekrarlanan bir temizlik ameliyesi de abdesttir.
Hastalıkların çoğunun ağız ve burun yoluyla bulaştığı düşünülürse koruyucu hekimlik
adına abdestin yararlarına başkasını eklemeye gerek yoktur. Ayrıca abdest son
zamanlarda önem kazanan hidroterapi (su ile tedavi) unsurlarının çoğunu ihtiva
eder. Allah belli durumlarda Müslümanlara abdest ve boy abdesti almalarını emretmiştir:
"Ey iman edenler! Namaza durmak istediğiniz zaman yüzlerinizi dirseklere kadar
ellerinizi yıkayın başınızı meshedin ve ayaklarınızı da topuklara kadar yıkayın.
Eğer cünüp iseniz tam temizlenin..." (Mâide 6) Saç-sakal temizliği Saçların temizliği sağlığı
etkiler. Çünkü bazı enfeksiyon âmilleri ve parazitler kirli saçlara ve
o bölgedeki deriye daha kolay yerleşir. Saçlı derinin dengesini bozup
saçın aşırı yağlanmasına yol açabileceği için saçların her gün mümkün
değilse günaşırı en az haftada iki defa yıkanması gerekir. Saçlı
deriyi ve kıl diplerini yağlanmayı artıracağı için mekanik olarak aşırı
uyarmaktan kaçınmalıdır. Saç sakal bıyık her zaman taranıp düzeltilmeli ve
temiz tutulmalıdır. Saçların boyanması veya saça kimyevî maddelerin uygulanması saçın ve
saçlı derinin sağlığını bozabileceği için bu tip uygulamalardan kaçınmalıdır. Saçlı
deride kan dolaşımının bozulmaması için çok sıcak ve çok soğuk
havalar dışında başın açık olması faydalıdır. Resûlullah (sas): "Kimin saçı
varsa ona ikram etsin!" (Ebû Dâvûd Tereccül-3) buyurmaktadır. Avret temizliği Vücudun belli
yerlerindeki kılların kesilip temizlenmesine de dikkat edilmelidir. Ter ve salgının
yoğun olduğu bu bölgeler mikropların üremesi için uygun yerlerdir. Efendimiz
(sas)'in: "Sizden biriniz uyandığı zaman elini yıkasın çünkü ellerin nerede
gecelediği bilinmez." (Müslim Taharet-87) beyânı bu konu ile doğrudan ilgilidir.
İnsan uykuda iken hiç farkına varmadan elini mahrem bölgelerde dolaştırır
mikroplara bulaştırır sonra da yıkamadan ağzına burnuna götürürse neler olabileceği
ancak bugün anlaşılabilmektedir. Yüce Peygamberimiz (sas) buyurmuştur ki: "On şey fıtrattandır:
Bıyığın kesilmesi sakalın uzatılması misvak kullanmak burna su çekip temizlemek
ağzı su ile çalkalamak tırnakları kesmek parmak mafsallarını yıkamak koltuk
altı kıllarını kesmek etek tıraşı olmak ve su ile tahâretlenmek."
(Müslim Tahâret-56; Tirmizî Edeb-14). İhtiyaç giderildikten sonra yapılan temizlik (istincâ) Batı
toplumlarında bu iş için geliştirilmiş özel kâğıtlarla (tuvalet kâğıdı) yapılmakta
su kullanılmamaktadır. Aynı kültürde temizlenmesi gereken kasık bölgesi kıllarının kesilmediği
de dikkate alındığında kâğıtla yapılan temizliğin ne kadar sağlıklı olacağını
anlamak için hijyen bilgisi gerekmez. Ülkemizde bilim adına yapılan bazı
yayınlarda da büyük abdestten sonra yalnızca tuvalet kâğıdı ile temizlenmenin
daha hijyenik olacağı şeklinde beyanlar görülmektedir. Kapaklı alafranga tuvaletlerin orijinalinde
sifon dışında su bağlantısı yoktur. Ülkemizde de alafranga tuvaletler ilk
kullanıldığı yıllarda böyle idi. Daha sonra ülkemizde bunlara su bağlantısı
eklendi bu şekilde kullanılmaya başlandı. Yine ülkemizde tuvalet kâğıdı çoğunlukla
su ile temizlendikten sonra kurulanmak maksadıyla esaslı bir taharet için
kullanılmaktadır. Avret mahalli hastalıklarının Batı toplumlarında bizimkinden daha fazla görülmesi
bu temizlik anlayışının bir hikmetidir. Taharetlenme mümkün oldukça sol el ile
ve bol suyla yapılmalı gerektiğinde sabun da kullanılmalıdır. Taharetlenmenin su ile
yapılması bez taş ve kâğıtla yapılmasından daha sağlıklıdır. Kubâ halkı
su ile taharetlendikleri için Tevbe sûresinin 108. âyeti onlar hakkında
nâzil olmuştur. Bu âyet ("Orada -maddî ve manevî pisliklerden- temizlenmeyi
seven kimseler vardır. Allah çok çok temizlenenleri sever.") nazil olduğu
vakit Resûlullah (sas) : "Ey Ensar cemaati! Allah sizi temizlik
hususunda övmektedir bu övgüye sebep olan temizliğiniz nasıldır?" diye sordular.
Onlar da: "Biz namaz için abdest alırız cünüplükten ötürü yıkanırız
ve su ile taharetleniriz." dediler. Peygamber (sas): "Övgü işte bunun
için! O halde buna devam edin!" buyurdular. (İbn Mâce Tahâret-28). Hz.
Âişe (r.anhâ) Peygamber (sas)'in hiçbir zaman su ile taharetlenmeden tuvaletten
çıkmadığını bildirmiştir. İbn Ömer (ra) de: "Biz de bu şekilde
yaptık ve bunun bir şifa ve temizlik vasıtası olduğunu gördük."
demiştir. (İbn Mâace Tahâret-28) Adet loğusalık ve hamilelikte temizlik Ergenlik döneminde oluşan
değişiklikler sebebiyle genç kızlar ve kadınlar bu konuda daha da
özenli olmalı bu mahallin temizliğini önden arkaya doğru yapmalıdırlar ki
idrar yolu enfeksiyorlarına yakalanmasınlar. Kadınların bu gibi temizliklerinde sabun yerine pH
değeri nötr temizleyiciler kullanması tavsiye edilmelidir. Muayyen günlerinde söz konusu
bölgenin kuru kalması ıslanan pedlerin sık sık değiştirilerek mikrop üremesine
fırsat vermemek gerekir. Sentetik iç çamaşır ve dar pantolonların giyilmesi
de kadınlarda bu bölgede hastalık riskini artırmaktadır. Bu dönemlerde her
gün duş yapılmasında fayda vardır. Oturma banyosu ve küvet kullanılmamalıdır. Genç
kızlara adet gördüklerinde kanamanın yayılmaması için emici özelliği olan pedler
kullanmaları ergenliğin ilk döneminde öğretilmelidir. İç çamaşıra yerleştirilecek sıhhî pedler
en uygun koruyucudur. Bunlar günde en az dört kez değiştirilmelidir.
Kanamanın daha fazla olduğu ilk birkaç günde pedleri daha sık
değiştirmek gerekebilir. Sıhhî pedlerin değiştirilmesinin ihmal edilmesinin olumsuz sonuçlara yol
açabileceği ergene öğretilmelidir. Bu hususlar kadınlar için de geçerlidir. Kanama
az da olsa aynı pedi sekiz saatten fazla kullanmamak gerekir.
Derideki yağ ve ter bezlerinin aşırı çalışması ayrıca üreme yolunda
artmış salgılar sebebiyle gebeler her gün yıkanabilir. Yıkanma duş şeklinde
olmalıdır. Hamilelikte duş almak banyo teknesine su doldurarak yıkanmaktan daha
güvenlidir. Su ılık olmalıdır. Hamama gitmek hamileler için tehlikeli olabilir.

nukro